بەشی 7 / 10 · 539 پێش زایین یان کەمێک دوای ئەوە
دووبارە دروستکردنەوەی نموونەیی، نەک پێوانە. شوێن و قەبارەکان نزیکەیین مەگەر ئەندازەیەک سەرچاوەکەی ناو ببات.
ئەسوتانەیەکی گڵ کە بە بزماریی بابلی نووسراوە: چییە، چۆن دروست کرا بۆ ئەوەی بنێژرێت، چۆن دۆزرایەوە و دەقەکەی چۆن ڕێک خراوە.
بۆ دەستپێکردن سکرۆڵ بکە، یان Play دابگرە.
دیمەنی 1 / 8 · 539 پێش زایین یان کەمێک دوای ئەوە
ئەستوانەیەکی گڵ
بەرمیلێکی گڵ، نزیکەی 22.5 سانتیمەتر درێژ، بە 45 دێڕ لە بزماریی بابلی.
ڕوونکەرەوە
سلێندەری کوروش شتێکی قوڕینی بەشێوەی بەرمیلە. نزیکەی 22.5 سانتیمەتر درێژە و نزیکەی 10 سانتیمەتر پانە. ئەم قەبارانە پێویستیان بە پشتڕاستکردنەوەیە بەرانبەر تۆماری مۆزەخانەی بەریتانی.
دەقەکەی بە زمانی بابلی، بە خەتی بزماری، لە 45 دێڕدا نووسراوە. لە مۆزەخانەی بریتانیایە، بە ژمارە BM 90920.
پێوانەکان
پێوانەکان
| درێژی | نزیکەی 22.5 سم (بۆ ڕاستپێدانەوە) The British Museum, The Cyrus Cylinder, museum number 1880,0617.1941 (BM 90920), collection record, 2026 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە |
|---|---|
| تیرە | نزیکەی 10 سم (بۆ ڕاستپێدانەوە) The British Museum, The Cyrus Cylinder, museum number 1880,0617.1941 (BM 90920), collection record, 2026 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە |
| دێڕەکانی دەق | 45 M. Cogan (translation), adapted to H. Schaudig’s edition, The Cyrus Cylinder, lines 1 to 45, The Context of Scripture, vol. II, 2003, lines 1 to 45 (Livius.org edition) سەرچاوەی لاوەکی |
| ژمارەی مۆزەخانە | BM 90920 (1880,0617.1941) The British Museum, The Cyrus Cylinder, museum number 1880,0617.1941 (BM 90920), collection record, 2026 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە |
The British Museum, The Cyrus Cylinder, museum number 1880,0617.1941 (BM 90920), collection record, 2026 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
سەرچاوەکان: The British Museum, The Cyrus Cylinder, museum number 1880,0617.1941 (BM 90920), collection record, 2026 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · I. Finkel (ed.), The Cyrus Cylinder: The King of Persia’s Proclamation from Ancient Babylon, 2013, introduction پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · M. Cogan (translation), adapted to H. Schaudig’s edition, The Cyrus Cylinder, lines 1 to 45, The Context of Scripture, vol. II, 2003, lines 1 to 45 (Livius.org edition) سەرچاوەی لاوەکی
دەقی گێڕانەوە
ئەمە سلێندەری کوروشە. بچووکە، نزیکەی درێژی دەستێک، و لە قوڕ دروست کراوە. چل و پێنج دێڕ بزماری بابلی بە دەوریدا دەڕۆن. لە مۆزەخانەی بەریتانی لە لەندەن ڕادەگیرێت. قەبارەکەی لێرە ژمارە بڵاوکراوەکانی مۆزەخانە دەگرێتەوە، کە هێشتا دەبێت پشکنین بکرێن.
دیمەنی 2 / 8 · 539 پێش زایین یان کەمێک دوای ئەوە
نووسراوە بۆ ئەوەی بنێژرێت
سلێندەرەکە دەقێکی بناغەیە. بە کاری بیناسازی لەسەر دیواری شار ئیمگور ئێنلیل کۆتایی دێت.
ڕوونکەرەوە
پاشاکانی بابل شتی نووسراویان لە بنەمای ئەو بینایانەدا دادەنا کە نوێیان دەکردنەوە. ئەسوتانەی کورش سەر بەم نەریتەیە. نووسرا بۆ ئەوەی بنێژرێت، نەک پیشان بدرێت.
لە نزیک کۆتایی دەقەکە باسی کار لەسەر ئیمگور-ئەنلیل دەکات، دیواری گەورەی بابل. هەروەها دەڵێت لە کاتی کارەکەدا نووسراوەیەکی پاشای ئاشووری ئاشووربانیپال بینرا.
نەخشەکە دیواری دووانەی ناوەوە نیشان دەدات، کە هەڵکەنەران پێوایان، وەک جۆرە بونیادێک کە دەقی لەو شێوەیە تێیدا دادەنرا.
چۆن دەیزانین
چۆن دەیزانین
ژانرەکە لە زۆر نووسراوی بناغەی بابلیی پێشووەوە ناسراوە. ئامێلی کۆهرت نیشان دەدات سلێندەرەکە چەند بە نزیکی ڕێسا باوەکانیان دەگرێتەوە.
A. Kuhrt, The Cyrus Cylinder and Achaemenid Imperial Policy, Journal for the Study of the Old Testament 8 (25), 1983, pp. 83 to 97 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
سەرچاوەکان: M. Cogan (translation), adapted to H. Schaudig’s edition, The Cyrus Cylinder, lines 1 to 45, The Context of Scripture, vol. II, 2003, lines 38 to 45 (Livius.org edition) سەرچاوەی لاوەکی · A. Kuhrt, The Cyrus Cylinder and Achaemenid Imperial Policy, Journal for the Study of the Old Testament 8 (25), 1983, pp. 83 to 97 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · I. Finkel (ed.), The Cyrus Cylinder: The King of Persia’s Proclamation from Ancient Babylon, 2013, introduction پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
دەقی گێڕانەوە
سلێندەرەکە دروست نەکرابوو بۆ ئەوەی لە هۆڵێکدا بخوێندرێتەوە. دروست کرابوو بۆ ئەوەی بنێژرێت. پاشاکانی بابل دەقی هاوشێوەیان لە بناغەی ئەو بینایانە دادەنا کە نوێیان دەکردنەوە. لە نزیک کۆتاییدا، سلێندەرەکە کار لەسەر دیواری گەورەی بابل، ئیمگور ئێنلیل، وەسف دەکات. تەنانەت باس لە دۆزینەوەی نووسراوێکی کۆنتری پاشایەکی ئاشووری دەکات لە کاتی کارەکەدا.
دیمەنی 3 / 8 · 1879
لە 1879 دۆزرایەوە
سلێندەرەکە لە 1879 لە بابل دۆزرایەوە، لە هەڵکۆڵینەکانی هورمز ڕەسام بۆ مۆزەخانەی بەریتانی.
ڕوونکەرەوە
سلێندەرەکە لە 1879 لە بابل دۆزرایەوە، لە کاتی هەڵکۆڵینەکانی هورمز ڕەسام بۆ مۆزەخانەی بەریتانی. شوێنی ورد و ڕاستەقینەی دۆزینەوەکەی تەنیا بە شێوەیەکی ناڕوون تۆمار کراوە.
کۆڵدیوەی کارەکانی ڕەسام لە بابل لە نێو پشکنینەکانی پێش کارەکانی خۆی ڕیز دەکات. مۆزەخانە سیلیندرەکەی لە 1880 تۆمار کرد.
چۆن دەیزانین
چۆن دەیزانین
تۆماری مۆزەخانە و تۆماری کۆکراوەکەی ساڵی دۆزینەوە و تۆمارکردن دەدەن. ئەم وردەکارییانە پێویستیان بە پشتڕاستکردنەوەیە بەرانبەر تۆمارەکە.
The British Museum, The Cyrus Cylinder, museum number 1880,0617.1941 (BM 90920), collection record, 2026 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
سەرچاوەکان: The British Museum, The Cyrus Cylinder, museum number 1880,0617.1941 (BM 90920), collection record, 2026 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · I. Finkel (ed.), The Cyrus Cylinder: The King of Persia’s Proclamation from Ancient Babylon, 2013, introduction پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · R. Koldewey, trans. A. S. Johns, The Excavations at Babylon, 1914, Preface پشتڕاستکراوە
دەقی گێڕانەوە
سلێندەرەکە لە 1879 لە بابل دۆزرایەوە، لە کاتی هەڵکۆڵینەکانی هورمز ڕەسام بۆ مۆزەخانەی بەریتانی. شوێنی ورد و ڕاستەقینەی دۆزینەوەکەی تەنیا بە شێوەیەکی ناڕوون تۆمار کراوە. ساڵی دواتر چووە ناو کۆکراوەی مۆزەخانە، و تا ئێستا لەوێیە، جگە لە سەلفەی دەرەوەی وڵات.
دیمەنی 4 / 8 · 539 پێش زایین یان کەمێک دوای ئەوە
چل و پێنج دێڕ بە دەوری قوڕەکەدا
دەقەکە لە ڕیزدا بە دەوری بەرمیلەکەدا دەڕوات. نەخشەکە چەند دێڕێک نیشان دەکات کە خوێنەر دەتوانێت بیدۆزێتەوە.
ڕوونکەرەوە
دەقەکە لە 45 ڕیزدا بە دەوری بەرمیلەکەدا دەڕوات. نەخشەکە هەر ڕیزێک وەک باندێک لە نێوان هێڵی باریک نیشان دەدات. نیشانە بزماریەکانی ناوەوە شێوەیین؛ ئەوان نیشانەکان نین.
ژمارە ڕیزکراوەکان دێڕگەلێک نیشان دەکەن کە خوێنەر دەتوانێت بیدۆزێتەوە: دێڕی 12، کە مەردووک ناوی کورش دەبات؛ دێڕی 17، چوونە ناو بابل بێ جەنگ؛ دێڕی 20، کە کورش قسە دەکات؛ دێڕەکانی 30 بۆ 34، خوداوەندەکان و خەڵک گەڕێندرانەوە؛ دێڕی 38، دیواری ئیمگور-ئەنلیل.
پێوانەکان
لە کوێ بیدۆزیتەوە
سەرچاوەکان: M. Cogan (translation), adapted to H. Schaudig’s edition, The Cyrus Cylinder, lines 1 to 45, The Context of Scripture, vol. II, 2003, lines 1 to 45 (Livius.org edition) سەرچاوەی لاوەکی
دەقی گێڕانەوە
دەقەکە لە چل و پێنج ڕیزدا بە دەوری قوڕەکەدا دەپێچرێت. لێرە هەر ڕیزێک باندێکە، و بزمارەکانی ناوەوە تەنیا نیشانەی نووسینن، نەک نیشانە ڕاستەقینەکان. نیشانە ژمارەدارەکان دێڕەکان نیشان دەدەن کە لە هەر وەرگێڕانێکدا دەیاندۆزیتەوە. دێڕی دوازدە ناوی کوروش دەبات. دێڕی هەڤدە باس لە چوونەژوورەوە بۆ بابل دەکات. دێڕی سی و هەشت ناوی دیوارەکە دەبات.
دیمەنی 5 / 8 · 539 پێش زایین یان کەمێک دوای ئەوە
دوو دەنگ
بەشی یەکەم باس لە کوروش دەکات. لە دێڕی 20 ەوە، کوروش خۆی قسە دەکات.
ڕوونکەرەوە
دێڕەکانی 1 بۆ 19 بە کەسی سێیەم گێڕدراونەتەوە. پاشای پێشوو، نابونایید، تاوانبار دەکەن بە پشتگوێخستنی پەرستنی مەردووک. مەردووک بەدوای فەرمانڕەوایەکی دادپەروەردا دەگەڕێت، کورش بە پاشای ئانشان بانگ دەکات، و ڕێگەی دەدات بێ جەنگ بچێتە ناو بابل.
لە دێڕی 20 ەوە دەنگەکە دەگۆڕێت. کوروش بە کەسی یەکەم قسە دەکات، ناونیشانەکانی و باووباپیرانی دەخاتە ڕوو، و باس لە گرنگیدانی بە بابل دەکات.
ئەمە شێوازی دەقێکی پاشایەتیی بابلییە بۆ پێشکەشکردنی پاشایەکی نوێ وەک هەڵبژاردەی خوداوەند. دەقێکە بە مەبەستەوە، بۆ سەردەمی خۆی نووسراوە.
مشتومڕ
کێ نووسیویەتی، و بۆ کێ؟
دەقەکە لەلایەن نووسەرانی بابلییەوە لە نەریتێکی پاشایەتیی درێژدا نووسراوە. خوێنەران گفتوگۆ دەکەن کە تا چەند ڕەنگدانەوەی سیاسەتی خودی کوروشە و تا چەند ڕێسا باوەکانی نووسەران.
A. Kuhrt, The Cyrus Cylinder and Achaemenid Imperial Policy, Journal for the Study of the Old Testament 8 (25), 1983, pp. 83 to 97 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · P. Briant, trans. P. T. Daniels, From Cyrus to Alexander: A History of the Persian Empire, 2002, ch. 1 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
سەرچاوەکان: M. Cogan (translation), adapted to H. Schaudig’s edition, The Cyrus Cylinder, lines 1 to 45, The Context of Scripture, vol. II, 2003, lines 1 to 19 and 20 to 22 (Livius.org edition) سەرچاوەی لاوەکی · A. Kuhrt, The Cyrus Cylinder and Achaemenid Imperial Policy, Journal for the Study of the Old Testament 8 (25), 1983, pp. 83 to 97 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
دەقی گێڕانەوە
دەقەکە دوو دەنگی هەیە. بەشی یەکەم باس لە پاشا کۆنەکە، نەبۆنائید، دەکات و ئەوەی خوداوەند مەردوک چۆن لێی هەڵگەڕایەوە. پاشان مەردوک کوروش، پاشای ئانشان، بانگ دەکات و ڕێگەی دەدات بێ جەنگ بچێتە ناو بابل. لە دێڕی بیستەوە، کوروش خۆی قسە دەکات، بە ناونیشان و باوباپیرانیەوە. دەقێکی پاشایەتییە، نووسراوە بۆ ئەوەی بەڵگە بێنێتەوە.
دیمەنی 6 / 8 · لە ساڵانی 1970ەکان ناسرایەوە
پارچەی B
پارچەیەکی بچووکتر، کە لە Yale هەڵگیراوە، بەشێک لە دێڕە کۆتاییەکان تەواو دەکات. لە ساڵانی 1970ەکان ناسرایەوە.
ڕوونکەرەوە
سلێندەرەکە بە پارچە ماوەتەوە. پارچە سەرەکییەکە، A، لە لەندەنە. پارچەیەکی بچووکتر، B، بەشێک لە دێڕی 36 تا 45 دەپارێزێت.
پارچەی B لە کۆکراوەی بابلی یەیل پارێزراوە، بە NBC 2504 پۆلێنکراوە. لە ساڵانی 1970ەکان وەک بەشێک لە سلێندەرەکە ناسرایەوە. ئەم وردەکارییانە دەبێت لەگەڵ بڵاوکراوەکان ڕاست بکرێنەوە.
کۆنترۆڵی تەقاندن پارچەی B لە شوێنی خۆی بەرز دەکاتەوە.
سەرچاوەکان: P.-R. Berger, Der Kyros-Zylinder mit dem Zusatzfragment BIN II Nr. 32, Zeitschrift für Assyriologie 64, 1975 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · I. Finkel (ed.), The Cyrus Cylinder: The King of Persia’s Proclamation from Ancient Babylon, 2013, introduction پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · M. Cogan (translation), adapted to H. Schaudig’s edition, The Cyrus Cylinder, lines 1 to 45, The Context of Scripture, vol. II, 2003, lines 36 to 45 (Livius.org edition) سەرچاوەی لاوەکی
دەقی گێڕانەوە
سلێندەرەکە شکاوە. زۆربەی یەک پارچەی گەورەیە لە لەندەن. پارچەیەکی بچووکتر، لە یەیل ڕادەگیرێت، بەشێک لە دە دێڕی کۆتایی دەپارێزێت. تەنیا لە حەفتاکانی سەدەی بیست ناسرایەوە کە بەشێکە لەهەمان شت. لێرە پارچە بچووکەکە بەرز دەبێتەوە، بۆ ئەوەی ببینیت لە کوێ دەگونجێت.
دیمەنی 7 / 8 · لە 2010 ناسرایەوە
لەبەرگیراوە لەسەر تابلێت
هەمان دەق لەسەر تەختەی قوڕیش لەبەرگیرایەوە. دوو پارچە لە مۆزەخانەی بەریتانی ناسرانەوە.
ڕوونکەرەوە
لە 2010 دوو پارچە لە تابلێتێکی قوڕ لە مۆزەخانەی بەریتانی ناسرانەوە کە دەقی سلێندەرەکەیان هەڵگرتووە.
بۆیە دەقەکە لەبەرگیرایەوە، و دەکرا لە دەرەوەی یەک شتی ناسراو بڵاو ببێتەوە. پارچەکان لێرە وەک تەختەیەکی گشتی نیشان دراون: قەبارەکانیان نەکێشراون.
سەرچاوەکان: I. Finkel (ed.), The Cyrus Cylinder: The King of Persia’s Proclamation from Ancient Babylon, 2013, the tablet copies پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
دەقی گێڕانەوە
هەمان وشەکان لەسەر تەختەی قوڕی ئاساییش لەبەرگیرانەوە. دوو پارچەی تەختەیەکی لەو جۆرە لە 2010 لە مۆزەخانەی بەریتانی ناسرانەوە. بۆیە دەقەکە تەنیا لە یەک سلێندەری نێژراودا نەژیا. لەبەرگیرایەوە، و دەکرا بخوێندرێتەوە. ئەو تەختەیەی دەیبینیت گشتییە، بە قەبارەی پارچە ڕاستەقینەکان نەکێشراوە.
دیمەنی 8 / 8 · لە 1879 تا ئەمڕۆ
خوێندنەوەی سیلیندرەکە ئەمڕۆ
یەک شت، بە شێوازی جیاواز دەخوێنرێتەوە. بەشەکانی دواتر خوێندنەوەکان لەتەنیشت یەکتر دادەنێن، لەگەڵ سەرچاوەکانیان.
ڕوونکەرەوە
سلێندەرەکە ئەمڕۆ بە زیاتر لە شێوەیەک دەخوێندرێتەوە. هەندێک تێیدا فەرمانڕەوایەک دەبینن کە ڕێزی لە گەل و خوداوەندەکانی ئیمپراتۆریەتەکەی دەگرت. شارەزایان وەک نووسراوێکی پاشایەتیی بابلی لە نەریتێکی کۆن دەیخوێننەوە.
بەشەکانی گەڕانەوە و میرات، کە لە ئامادەکردندان، ئەم خوێندنەوانە تەنیشت یەک دادەنێن. ئێمە خوێندنەوەکان وەسف دەکەین. هیچیان پشتگیری ناکەین.
فەرمانڕەوایەک کە ڕێزی لە گەلانی ئیمپراتۆریەتەکەی دەگرت
زۆر خوێنەر لە سیلیندرەکەدا پاشایەک دەبینن کە ڕێزی لە خوداوەندەکانی کەسانی دیکە گرتووە و ڕێگەی داوە کۆمەڵگە دوورخراوەکان بگەڕێنەوە ماڵ.
Encyclopaedia Iranica, Cyrus Cylinder, Encyclopaedia Iranica online, 2013 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
دەقێکی شاهانەی بابلی
شارەزایان وەک نووسراوێکی بناغە لە نەریتی پاشایەتیی بابلی دەیخوێننەوە، کە کوروش وەک پاشایەکی یاسایی هەڵبژێردراوی مەردوک پێشکەش دەکات.
A. Kuhrt, The Cyrus Cylinder and Achaemenid Imperial Policy, Journal for the Study of the Old Testament 8 (25), 1983, pp. 83 to 97 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیەI. Finkel (ed.), The Cyrus Cylinder: The King of Persia’s Proclamation from Ancient Babylon, 2013, introduction پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
سەرچاوەکان: A. Kuhrt, The Cyrus Cylinder and Achaemenid Imperial Policy, Journal for the Study of the Old Testament 8 (25), 1983, pp. 83 to 97 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · Encyclopaedia Iranica, Cyrus Cylinder, Encyclopaedia Iranica online, 2013 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە · I. Finkel (ed.), The Cyrus Cylinder: The King of Persia’s Proclamation from Ancient Babylon, 2013, introduction پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
دەقی گێڕانەوە
ئەمڕۆ سلێندەرەکە بە زیاتر لە شێوەیەک دەخوێندرێتەوە. هەندێک فەرمانڕەوایەک دەبینن کە ڕێزی لە خوداوەند و گەلانی ئیمپراتۆریەتەکەی دەگرت. شارەزایان دەقێکی پاشایەتیی بابلی دەخوێننەوە، لە نەریتێکی کۆن. بەشەکانی دواتر ئەم خوێندنەوانە تەنیشت یەک دادەنێن، لەگەڵ سەرچاوەکانیان. ئێمە وەسفیان دەکەین. هەڵیان نابژێرین.
سەرچاوەکان
- M. Cogan (translation), adapted to H. Schaudig’s edition, The Cyrus Cylinder, lines 1 to 45, The Context of Scripture, vol. II, 2003 (Livius.org edition) سەرچاوەی لاوەکی
- I. Finkel (ed.), The Cyrus Cylinder: The King of Persia’s Proclamation from Ancient Babylon, 2013 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
- The British Museum, The Cyrus Cylinder, museum number 1880,0617.1941 (BM 90920), collection record, 2026 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
- A. Kuhrt, The Cyrus Cylinder and Achaemenid Imperial Policy, Journal for the Study of the Old Testament 8 (25), 1983 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
- P. Briant, trans. P. T. Daniels, From Cyrus to Alexander: A History of the Persian Empire, 2002 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
- Encyclopaedia Iranica, Cyrus Cylinder, Encyclopaedia Iranica online, 2013 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
- D. Stronach, Pasargadae: A Report on the Excavations Conducted by the British Institute of Persian Studies from 1961 to 1963, 1978 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
- R. Koldewey, trans. A. S. Johns, The Excavations at Babylon, 1914 پشتڕاستکراوە
- P.-R. Berger, Der Kyros-Zylinder mit dem Zusatzfragment BIN II Nr. 32, Zeitschrift für Assyriologie 64, 1975 پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە